RongRai.comRộng Rãi
Đo đạc và vẽ mặt bằng

Lối đi trong nhà rộng bao nhiêu khi kê thêm kệ: số đo cho người đi và bưng đồ

Lối đi trong nhà nên chừa bao nhiêu khi kê kệ: khoảng thường gặp cho một người đi, hai người tránh, bưng thùng, ngồi xổm lấy đồ và người dùng xe lăn.

Narrow hallway in a Ho Chi Minh City apartment, painter tape strips on the floor marking a walkway beside an empty shelf, person carrying a cardboard box seen from behind

Lối đi chính trong nhà, nơi người đi lại hằng ngày, thường cần khoảng 80–90 cm bề rộng thông thoáng; lối phụ ngắn ít đi có thể hẹp hơn, khoảng 60–70 cm; còn chỗ hai người hay tránh nhau hoặc bưng đồ to thì nên có khoảng 110–120 cm. Đây là các khoảng thường gặp trong hướng dẫn bố trí nhà ở, không phải quy chuẩn bắt buộc; nhà có người cao lớn, người già, trẻ nhỏ chạy nhảy hay người dùng xe lăn cần rộng hơn.

Vấn đề hay gặp là lối đi ban đầu đủ rộng, rồi mỗi lần thêm một kệ, một thùng, nó hẹp dần đi vài phân mà không ai để ý. Bài này giúp bạn biết phải giữ bao nhiêu, cách tự đo lối đi theo đúng người trong nhà mình, và cách kiểm trước khi kê thêm bất cứ thứ gì dọc tường.

Bảng khoảng chừa thường gặp theo từng loại lối

Các con số dưới đây là khoảng tham khảo hay được dùng khi bố trí nhà ở. Nhà bạn nên thử đi thật bằng băng keo dán sàn (cách làm ở phần sau) rồi mới chốt.

Loại lối điKhoảng thường gặpGhi chú
Lối phụ ngắn, ít đi (khe cạnh giường, sau tủ)khoảng 50–70 cmMột người đi nghiêng được; không hợp mang đồ
Lối chính một người đi thẳngkhoảng 80–90 cmĐi thoải mái, xách được túi hai bên
Lối hai người tránh nhau, hoặc bưng thùng lớnkhoảng 110–120 cmHành lang chính nhà ống, lối từ cửa vào bếp
Lối giữa hai dãy kệ có đồ ở đợt thấpkhoảng 90–110 cmPhải đủ chỗ ngồi xổm hoặc cúi lấy đồ
Lối cho người dùng xe lăn hoặc khung tập đithường từ 90 cm trở lênChỗ quay đầu cần vùng tròn rộng hơn nhiều, hay được nêu khoảng 150 cm

Lưu ý con số là bề rộng thông thủy: đo giữa hai điểm nhô ra nhất, không phải giữa hai bức tường. Tay nắm tủ, mép kệ, chậu cây, móc treo áo đều ăn vào lối.

Với người dùng xe lăn, bề rộng xe, cách tự đẩy hay có người đẩy khác nhau nhiều; đo xe thật và thử đi thật, và nếu đang cải tạo nhà thì hỏi người có chuyên môn về tiếp cận.

Vì sao cần nhiều chỗ hơn bề rộng vai

Bề rộng vai người lớn thường chỉ khoảng 40–50 cm, nên nhiều người nghĩ lối 60 cm là đủ. Nhưng khi đi, người ta lắc nhẹ tay, đổi chân, nghiêng người; chừa thêm 15–20 cm mỗi bên là để không va vào mép kệ. Khi xách hai túi đồ chợ, bề rộng cần dễ lên 80 cm. Khi bưng một thùng carton ôm trước ngực, người đi không nhìn được chân và cũng không nghiêng người được, nên lối càng cần rộng và thẳng.

Còn một thao tác hay bị quên: ngồi xổm lấy đồ ở đợt thấp. Khi ngồi xổm hoặc quỳ trước một kệ, người chiếm theo chiều vuông góc với kệ khoảng 70–90 cm tính cả đầu gối và lưng. Nếu sau lưng là một bức tường hay kệ khác cách 60 cm, người đó không ngồi được, đành cúi gập lưng để lấy — tư thế dễ đau lưng nhất khi nhấc đồ nặng.

Cuối cùng là quay người. Ở đầu một lối cụt, như cuối hành lang hay trước ô cầu thang, người phải xoay 180 độ. Đi tay không thì dễ, ôm thùng hoặc đẩy xe đẩy hàng thì cần một khoảng gần vuông, cạnh khoảng 120 cm hoặc hơn. Đây là lý do cuối hành lang không nên kê thêm kệ dù trông có vẻ phí chỗ.

Tự đo lối đi bằng băng keo dán sàn

Cách kiểm nhanh nhất trước khi mua hay kê kệ là mô phỏng nó trên sàn. Chỉ cần băng keo giấy và thước cuộn:

  1. Đo chiều sâu kệ định đặt, kể cả tay nắm và phần nhô. Dán băng keo trên sàn đúng mép trước của kệ đó.
  2. Đo khoảng còn lại từ băng keo tới vật nhô ra nhất phía đối diện. So với bảng ở trên.
  3. Đi qua lối mới ít nhất năm lần trong một ngày bình thường: tay không, xách đồ chợ, bưng chậu đồ giặt, vào ban đêm khi đèn mờ.
  4. Ngồi xổm trước vị trí kệ, như đang lấy đồ ở đợt dưới cùng. Lưng có chạm vật gì phía sau không.
  5. Nhờ người khác đi ngược chiều cùng lúc nếu đó là lối chính. Hai người có phải dừng lại nhường nhau không.
  6. Để băng keo ba đến năm ngày. Nếu cả nhà vô thức bước lên vạch, lối đó đang quá hẹp.

Ví dụ giả định: hành lang tầng hai rộng thông thủy 115 cm. Kê kệ sâu 30 cm còn 85 cm — đủ cho lối chính một người. Kê kệ sâu 40 cm còn 75 cm, đã dưới khoảng 80 cm, và mỗi lần ngồi xổm lấy đồ ở đợt dưới lưng sẽ gần chạm tường. Chọn kệ nông 30 cm, hoặc dùng kệ treo cao từ khoảng ngang vai trở lên để phần sàn vẫn thông.

Những lối không được thu hẹp dù chỉ vài phân

Lối từ phòng ngủ ra cửa thoát. Khi có cháy hay mất điện ban đêm, người ta đi trong khói hoặc trong tối. Lối từ mỗi phòng ngủ ra cầu thang, ra cửa chính, ra ban công hay sân thượng có lối thoát nên giữ trống hoàn toàn, không đặt thùng, xe đạp, chậu cây.

Cầu thang và chiếu nghỉ. Bậc thang không phải chỗ để đồ “tạm”. Một túi đồ để ở góc bậc là đủ làm người xuống vội trượt chân. Chiếu nghỉ có thể đặt đồ nhẹ sát tường nếu sau khi đặt bề rộng còn lại vẫn bằng bề rộng vế thang.

Hành lang và lối thoát chung của chung cư. Đây là không gian chung, chịu quy định phòng cháy của toà nhà. Đừng tự kê tủ giày hay chất đồ ra hành lang; hỏi ban quản lý về quy định cụ thể của toà nhà mình.

Trước tủ điện, van nước tổng, van gas. Khi có sự cố cần tới được ngay, đứng thẳng trước nó và thao tác bằng hai tay. Giữ trống một khoảng đủ cho một người đứng, khoảng 70–80 cm phía trước.

Lối vào nhà vệ sinh ban đêm của người già. Người lớn tuổi đi đêm thường mắt kém, bước ngắn, có thể vịn tường. Lối này nên thẳng, không có đồ dưới sàn và không có mép kệ nhô ra ở tầm hông.

Cách lấy lại chỗ mà không bóp lối đi

Nếu nhà đã chật, hướng giải quyết là chuyển chỗ cất lên cao hoặc vào hốc, không phải đẩy kệ ra lối. Một vài cách thường dùng:

  • Thay kệ sàn sâu bằng kệ nông hơn nhưng cao hơn, miễn tầm với và an toàn chống lật cho phép.
  • Dùng kệ treo tường bắt từ khoảng ngang vai trở lên, phần sàn bên dưới để thông. Kệ treo trên lối đi phải đủ cao để người cao nhất nhà không va đầu.
  • Tận dụng khoảng trên khung cửa đi, hốc cạnh cột, gầm cầu thang — những chỗ không nằm trên lối.
  • Dời nhóm đồ ít dùng ra khỏi khu đi lại chính, vào gác lửng hoặc phòng kho nếu có.
  • Lọc bớt đồ trước khi mua thêm kệ. Mua kệ để chứa đồ thừa thường là cách nhanh nhất để lối đi hẹp lại.

Nếu kê kệ treo trên lối đi, hãy đo chiều cao người cao nhất nhà cộng thêm khoảng chừa, và nhớ rằng khi mang đồ người ta thường không nhìn lên. Mép kệ nên bo tròn hoặc dán nẹp mềm ở góc.

Giữ lối đi không hẹp dần theo thời gian

Đánh dấu mép lối bằng một vạch cố định. Ở những lối hay bị lấn như lối vào nhà ống, hành lang dẫn tới bếp, một đường nẹp nhựa mảnh hoặc vạch sơn nhạt dọc sàn cho cả nhà biết đồ không được vượt qua đâu. Không có vạch, mỗi người đặt lấn một chút, sau vài tháng lối mất cả gang tay.

Mỗi món mới vào phải có chỗ trước khi vào. Khi mua thêm quạt, thùng nước, bao gạo, xác định chỗ cất của nó trên sơ đồ hoặc trong đầu trước khi mang về. Món không có chỗ sẽ nằm “tạm” ở lối đi, và đồ tạm thường thành đồ ở luôn.

Đo lại mỗi tháng ở hai ba điểm hẹp nhất. Việc này mất một phút với thước cuộn. Ghi ngày và số đo vào cùng chỗ bạn ghi sơ đồ; khi số giảm dưới khoảng đã chọn là lúc dọn.

Đồ giao hàng và đồ chờ trả lại. Thùng hàng mới nhận, túi đồ chờ mang đi cho tặng là thủ phạm số một làm hẹp lối vào. Chọn một chỗ chờ có giới hạn rõ, ví dụ một khay hoặc một góc nhỏ ngoài lối đi, đầy là phải xử lý.

Ban đêm là lúc kiểm thật. Đi qua lối đi với đèn ngủ hoặc đèn pin điện thoại. Chỗ nào phải dò chân là chỗ lối đã bị lấn hoặc có đồ thấp dưới tầm mắt.

Lối đi trong từng kiểu nhà Việt

Nhà ống thường có một trục đi lại xuyên suốt từ cửa trước ra sau, trùng với chỗ dắt xe máy ở tầng trệt. Trục này cần rộng hơn lối thường, vì người còn phải dắt xe đi qua. Đo bề rộng xe tính cả gương chiếu hậu, cộng thêm chỗ cho người dắt đi bên cạnh, rồi mới tính phần tường còn lại cho kệ giày, móc treo.

Căn hộ chung cư hay có hành lang hẹp dẫn vào các phòng ngủ, cửa phòng mở ra hướng hành lang. Khi cửa mở, lối hẹp thêm đúng bằng độ dày cánh cửa và tay nắm; nếu đặt kệ đối diện cửa phòng, phần lối còn lại lúc cửa mở có thể chỉ còn một nửa.

Nhà tập thể cũ thường chật và nhiều người cơi nới đồ ra lối chung. Trong phạm vi căn hộ, giữ lối từ cửa vào tới khu bếp và phòng ngủ thông suốt; phần lối chung cầu thang ngoài cửa là chỗ của mọi hộ, không nên đặt đồ.

Nhà cấp 4 có sân lối đi rộng hơn, nhưng hay có bậc chênh giữa nhà và hiên. Đồ đặt sát bậc dễ làm người vấp; giữ khoảng trước và sau mỗi bậc chênh trống ít nhất bằng một bước chân.

Câu hỏi thường gặp

Lối đi cạnh giường cần rộng bao nhiêu?

Khoảng thường gặp là 50–70 cm cho phía chỉ để lên xuống giường, rộng hơn ở phía hay đi qua. Nếu phía đó có tủ áo, phải cộng thêm khoảng mở cánh tủ, vì cánh mở ra sẽ chặn đúng lối cạnh giường.

Hành lang 1 m có đặt được kệ giày không?

Được nếu kệ nông, khoảng 25–30 cm, để còn khoảng 70–75 cm. Mức này hơi dưới khoảng thoải mái cho lối chính, nên chỉ phù hợp khi hành lang ngắn và ít người đi. Thử bằng băng keo dán sàn vài ngày trước khi mua.

Nhà có người già thì lối đi cần thêm gì ngoài bề rộng?

Cần sàn không vướng đồ, không thảm cuộn mép, có chỗ vịn dọc tường, đèn đêm và không có mép kệ nhô ra ở tầm hông. Bề rộng nên ở mức rộng của khoảng thường gặp, nhất là khi người đó dùng gậy hoặc khung tập đi.

Có được để xe đạp, xe đẩy em bé ở hành lang chung cư không?

Hành lang chung là lối thoát nạn của cả tầng, chịu quy định phòng cháy của toà nhà. Phần lớn ban quản lý không cho để đồ ở đây. Hỏi ban quản lý về quy định cụ thể, đừng tự quyết.

Đo lối đi nên đo từ tường hay từ đồ đạc?

Đo giữa hai điểm nhô ra nhất, tức là tay nắm tủ, mép kệ, chậu cây hay móc treo, không phải giữa hai bức tường. Con số đó mới là bề rộng người đi thật sự có.

Kệ treo trên lối đi phải cao bao nhiêu?

Đáy kệ nên cao hơn đầu người cao nhất nhà một khoảng đủ để không va khi đi nhanh hoặc khi bước lên bậc. Đo chiều cao người đó, cộng thêm một khoảng chừa, và kiểm lại khi có người đội mũ bảo hiểm đi qua ở khu lối vào.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138