RongRai.comRộng Rãi
Cất theo từng loại đồ

Chăn gối, nệm dự phòng cho khách ngủ lại: giữ mấy bộ, cất chỗ nào, lấy ra dùng ngay

Nhà hay có họ hàng về ngủ lại nên giữ bao nhiêu bộ chăn gối, cất nệm gấp và chiếu ở đâu cho khỏi ẩm, gói theo bộ để lúc khách đến chỉ cần trải ra.

Family hallway in a Can Tho tube house, woman seen from behind lifting a folded spare mattress from a high open shelf, stacked cloth bundles nearby, warm afternoon light

Nhà hay có khách ngủ lại nên giữ số bộ chăn gối dự phòng bằng số khách đông nhất thường gặp trong năm, gói mỗi bộ thành một bọc riêng đủ ga, vỏ gối, chăn mỏng, và cất ở chỗ khô, cao ráo, gần phòng khách ngủ. Chăn gối dự phòng khác đồ ngủ hằng ngày ở chỗ nó nằm yên rất lâu, rồi đột ngột cần dùng ngay trong một buổi tối. Cất sai thì đúng lúc trải ra lại ngửi thấy mùi ẩm, thiếu vỏ gối, hoặc phải lục ba nơi mới đủ một bộ.

Bài này không bàn chăn bông mùa đông của chính người trong nhà hay cách giặt phơi chăn đệm hằng tuần. Nó dành cho những gia đình có ông bà, cô chú từ quê lên, con cháu về dịp Tết, bạn bè ghé qua đêm: cần đồ ngủ sạch, đủ, lấy ra là dùng, cất lại không chiếm chỗ cả năm.

Giữ mấy bộ là vừa: tính theo lần đông khách nhất, không theo cảm giác

Sai lầm hay gặp nhất là giữ theo cảm giác "phòng khi". Cứ mỗi lần dọn nhà lại thấy thêm một chiếc chăn cũ, một bộ ga lẻ được giữ vì "biết đâu có khách". Mười năm sau, kho có chín chiếc chăn mà lần đông khách nhất chỉ có bốn người ngủ lại. Phần dư chiếm đúng chỗ khô ráo nhất trong nhà.

Cách tính gọn hơn: nghĩ lại một năm vừa qua, lần nào nhà có nhiều người ngủ lại nhất, bao nhiêu người, ngủ trên gì. Thường đó là dịp Tết hoặc đám giỗ lớn. Lấy con số đó làm trần, chia theo chỗ nằm thật: mấy người ngủ giường, mấy người trải nệm, mấy người nằm chiếu. Rồi cộng thêm một bộ dự phòng cho trường hợp khách nhỏ tè dầm hay đổ nước.

Ví dụ giả định: một nhà ba tầng ở Hải Phòng, Tết thường có hai vợ chồng người em và hai cháu ngủ lại. Cần hai chỗ nằm đôi, tức hai tấm nệm gấp hoặc một giường phụ và một nệm, bốn gối, hai chăn mỏng, hai chăn dày cho đêm rét, cộng một bộ ga và vỏ gối dự phòng. Những thứ vượt quá con số này có thể cho đi, hoặc đem dùng thay cho bộ đang cũ của người trong nhà.

Ở miền Nam, nhu cầu chăn dày gần như không có; thứ cần nhiều hơn là chiếu, gối và mùng nếu nhà chưa có cửa lưới. Tính theo khí hậu thật của nhà mình chứ không theo danh sách chung.

Gói theo bộ: mỗi khách một bọc, mở ra là đủ

Cách cất tiết kiệm thời gian nhất là đóng gói theo người ngủ, không theo loại đồ. Lúc khách đến, bạn đưa một bọc, không phải đi gom ga ở tủ này, vỏ gối ở tủ kia.

  1. Giặt sạch mọi món, phơi thật khô. Chăn bông dày cần phơi nắng nhiều ngày liền đến khi phần giữa khô hẳn; còn ẩm một chút là đủ để mốc khi đóng kín.
  2. Lấy một vỏ gối lớn làm "túi": gấp ga trải, vỏ gối thứ hai, khăn tắm khách vào bên trong vỏ gối này. Mọi thứ một bộ nằm trong một chỗ, không lạc.
  3. Đặt bọc vỏ gối lên chăn mỏng đã gấp, cuộn hoặc buộc dây vải thành một khối. Ghi cỡ ga bằng thẻ vải buộc ngoài nếu nhà có nhiều cỡ giường.
  4. Chăn dày, gối ruột cất riêng vì cồng kềnh: dùng túi vải có dây rút hoặc túi hút chân không (với chăn bông, chăn lông vũ nên xem hướng dẫn trên nhãn trước).
  5. Ghi lên sổ chỗ cất: có mấy bọc, nằm ở đâu, nệm ở đâu. Người mở cửa đón khách có khi không phải người đã cất.

Sau khi khách về, giặt ngay, phơi khô rồi gói lại đúng như cũ. Để đồ bẩn cuộn trong góc chờ "lần sau giặt" là cách nhanh nhất để mất một bộ.

Nệm gấp, chiếu, gối ruột: mỗi thứ cần chỗ khác nhau

Đồ ngủ cho khách gồm những món rất khác nhau về kích thước và độ nhạy với ẩm. Gom chúng vào một chỗ duy nhất thường không hợp lý.

MónChỗ cất hợp lýCách cấtLưu ý
Nệm gấp ba, nệm bông épNgăn trên tủ âm, nóc tủ thấp, hoặc gầm giường cao có thoát khíBọc túi vải chống bụi, đứng hoặc nằm nhưng không bị đè vật nặngĐo chiều dày khi gấp; nệm gấp ba thường cần khoang cao khoảng 30–45 cm
Chiếu cói, chiếu trúcDựng đứng ở góc khô hoặc cuộn treoLau, phơi khô hai mặt trước khi cuộnChiếu cói dễ mốc nếu cuộn khi chưa khô
Gối ruộtTúi vải lớn trên kệ caoKhông nén quá chặt nếu là gối bôngRuột gối đã xẹp, có vệt ố vàng thì nên thay
Chăn dày mùa đôngTủ phòng khách ngủ hoặc thùng có nắp kê caoTúi vải hoặc túi hút chân không theo nhãnMở ra phơi lại trước mùa rét
Mùng (màn)Hộp nhỏ cùng chỗ với bọc chănGấp gọn, kèm dây treoNhà vùng nhiều muỗi nên giữ đủ cho số chỗ nằm

Nệm là món chiếm chỗ nhất. Trước khi mua thêm một tấm, thử hỏi có thể thay bằng một giường gấp kê sẵn trong phòng làm việc, hoặc ghế sofa kéo thành giường, để bớt một món phải cất.

Chống ẩm và giữ mùi thơm cho đồ nằm yên cả năm

Đồ vải nằm yên lâu trong nhà nóng ẩm có hai rủi ro: mốc và mùi. Mốc hay xuất hiện ở nệm bông ép và gối ruột, vì phần giữa dày, khó khô. Mùi thì gần như món nào cũng có nếu cất trong tủ kín không ai mở suốt mấy tháng.

Mấy việc giúp giảm rủi ro: không cất khi còn hơi ấm từ máy sấy (hơi ẩm ngưng lại khi nguội), không đặt sát tường ngoài, chừa vài phân giữa bọc đồ và vách tủ, và mở cửa tủ ra cho thông khí vào những ngày hanh khô. Mùa nồm thì ngược lại, đóng tủ kín và để máy hút ẩm hoặc điều hoà chế độ khô chạy trong phòng nếu có.

Túi thơm khô như vỏ bưởi phơi khô, lá sả khô, gói trong túi vải mỏng đặt giữa các bọc tạo mùi dễ chịu. Không dùng nhang, không xịt nước hoa trực tiếp lên vải sắp cất, vì hơi ẩm và hoá chất làm vải ố. Trước mùa khách (thường là trước Tết), đem các bọc ra phơi nắng một ngày; việc này cũng giúp phát hiện sớm vết mốc nếu có.

Nếu mở ra thấy mùi ẩm nặng hoặc chấm đen trên nệm bông, giặt lại được thì giặt, không giặt được thì phơi nắng kỹ. Vết mốc đen thấm sâu trong ruột nệm thường không hết hẳn; người có cơ địa dị ứng, hen nên tránh nằm lên. Khi đó thay nệm mới là lựa chọn an toàn hơn.

Chỗ cất theo kiểu nhà Việt

Nhà ống nhiều tầng. Phòng ngủ khách thường ở tầng trên. Cất bọc chăn gối ngay tầng đó, tránh phải bê nệm lên xuống cầu thang hẹp. Tầng cao thường khô hơn tầng trệt, nhưng tầng sát mái lại nóng, nên chọn tầng giữa nếu được.

Căn hộ chung cư. Không có kho riêng thì dùng ngăn trên cùng của tủ quần áo phòng nhỏ hoặc hộc trên tủ âm hành lang. Không đặt đồ ra hành lang chung, kể cả tạm thời; hành lang là lối thoát hiểm.

Nhà cấp 4 có gác. Gác lửng gỗ hay gác xép thường là chỗ cất đồ cồng kềnh, nhưng hay nóng và có chuột. Bọc đồ trong thùng có nắp, kê cao khỏi sàn gác, kiểm mỗi lần đổi mùa.

Nhà ba thế hệ. Người lớn tuổi thường là người lo chuyện khách. Cất bọc đồ ở chỗ ông bà với tới mà không phải trèo ghế. Đồ nhẹ như gối có thể để trên cao; nệm nặng thì để thấp.

Phòng trọ, nhà thuê nhỏ. Một bộ dự phòng là đủ cho đa số. Nệm gấp có thể ngày thường làm chỗ ngồi đọc sách, phủ một tấm vải, kiêm hai việc.

Giỏ đồ dùng kèm cho khách: nhỏ, gọn, để cạnh bọc chăn

Khách ngủ lại một đêm thường cần thêm vài thứ ngoài chăn gối: khăn tắm, khăn mặt, dép đi trong nhà, bàn chải còn nguyên vỏ, một ổ cắm kéo dài để sạc điện thoại cạnh chỗ nằm. Những món này hay nằm rải rác khắp nhà, đến tối mới đi tìm. Gom chúng vào một giỏ có nắp, đặt ngay cạnh các bọc chăn gối, là bớt được nửa số câu hỏi "nhà mình để cái này ở đâu".

Giỏ không cần to. Với nhà thường có ba bốn khách, một giỏ cỡ hộp giày lớn là đủ: hai khăn tắm, hai khăn mặt gấp cuộn, vài đôi dép đi trong nhà, bàn chải và kem đánh răng loại nhỏ, một chiếc đèn ngủ cắm điện nhỏ cho người lạ nhà dậy đêm khỏi vấp. Ổ cắm kéo dài nếu để trong giỏ thì cuộn dây gọn, kiểm vỏ dây không nứt trước khi đưa khách dùng.

Đồ dùng một lần như bàn chải, dao cạo có hạn dùng hoặc dễ bám bụi nếu để quá lâu. Mỗi lần dọn kho trước Tết, mở giỏ ra xem, thay món đã ố vỏ. Thuốc men thì không để vào giỏ khách; khách cần gì thì người nhà lấy từ tủ thuốc gia đình, vì giỏ để ngoài thường nằm trong tầm với của trẻ nhỏ đến chơi.

Khi khách về, giỏ được dọn lại cùng lúc với bọc chăn: khăn đem giặt, dép rửa phơi khô, món đã dùng thì ghi vào danh sách đi chợ. Cách này giữ cho lần khách sau giỏ vẫn đủ.

An toàn và tầm với khi cất đồ cồng kềnh trên cao

Đồ ngủ là đồ nhẹ nhưng cồng kềnh, che tầm nhìn khi bê. Những tai nạn hay gặp trong nhà lại đến từ chính lúc lấy, cất các món này:

  • Không đứng trên ghế xoay, ghế nhựa chồng hay mép giường để với nóc tủ. Dùng thang gấp chân rộng có chỗ bám, có người giữ khi cần.
  • Chăn và gối có thể để trên cao; nệm nặng, thùng nhiều đồ để ở tầm từ hông đến vai. Tầm với thoải mái của người lớn thường chỉ tới khoảng ngang đầu, cao hơn là phải kiễng.
  • Không chất nệm lên nóc tủ quần áo cao không có gờ chắn. Đồ trượt xuống trong lúc kéo một món khác ra.
  • Đường từ chỗ cất tới phòng khách ngủ nên trống, không có bậc lạ hay dây điện vắt ngang, vì người bê nệm không nhìn thấy chân.
  • Nhà có trẻ nhỏ: túi hút chân không, túi nilon lớn cất xong phải gấp gọn để xa tầm tay trẻ.

Câu hỏi thường gặp

Có nên dùng túi hút chân không cho nệm gấp không?

Tuỳ loại nệm. Nệm bông ép, nệm cao su có thể bị ép biến dạng hoặc lâu nở lại nếu nén lâu; nên xem hướng dẫn của nhà sản xuất. Chăn bông, chăn mỏng thì hút chân không khá ổn, miễn đồ đã khô hẳn trước khi hút.

Nhà nhỏ không có tủ trống thì cất nệm khách ở đâu?

Có thể dựng nệm gấp đứng ở khe giữa tủ và tường nếu khe đó khô, bọc túi vải chống bụi. Một số nhà dùng nệm làm chỗ ngồi hằng ngày phủ vải. Tránh nhét nệm vào gầm giường thấp sát sàn tầng trệt vì dễ ẩm.

Bao lâu nên phơi lại chăn gối dự phòng một lần?

Ít nhất trước mỗi mùa có khách và sau mỗi mùa nồm hoặc mùa mưa kéo dài. Lần phơi này vừa làm đồ khô, vừa là dịp kiểm xem có mốc, có chuột gặm hay thiếu món nào trong bọc không.

Chăn gối cũ của nhà đem làm đồ cho khách có được không?

Được nếu còn sạch, không xẹp, không ố. Nhưng đồ khách dùng thì cần lịch sự, nên chọn bộ còn tốt nhất trong số đồ cũ. Bộ đã sờn rách thì dùng làm giẻ hay lót cho thú nuôi, đừng giữ thêm chỉ vì "để cho khách".

Có cần mua giường phụ thay vì nệm gấp không?

Không bắt buộc. Giường gấp tiện khi nhà có khách thường xuyên và có chỗ dựng khi không dùng; nệm gấp linh hoạt hơn cho nhà ít khách. Đo chỗ cất trước khi mua món nào, vì thứ không có chỗ cất sẽ nằm chắn lối cả năm.

Chăn gối khách bị ám mùi long não có giặt hết không?

Thường giặt và phơi nắng vài lần sẽ nhạt đi. Tốt hơn là không đặt long não trực tiếp trong bọc chăn; dùng túi thơm khô hoặc chỉ cần cất chỗ khô, thoáng. Mùi long não nồng có thể khiến khách khó ngủ, nhất là người già và trẻ nhỏ.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138