RongRai.comRộng Rãi
Lối vào, cầu thang, hành lang

Chiếu nghỉ cầu thang để được gì: khoảng trống cần giữ và những món nên dời đi

Chiếu nghỉ cầu thang không phải kho phụ: đo phần cần giữ trống, món nào đặt được, món nào nên dời đi, và lưu ý cho nhà có người già, trẻ nhỏ.

Stair landing in a multi storey home in Hue, small wall mounted shelf with one plant, landing floor completely clear, afternoon light through a side window, view from steps below

Chiếu nghỉ cầu thang chỉ nên đặt những món nhẹ, nằm sát tường, không nhô ra đường đi, và luôn chừa trống ít nhất bằng bề rộng vế thang. Một chậu cây nhỏ, một kệ treo nông, một chiếc đèn là đủ. Thùng đồ, giỏ quần áo chờ mang lên, tủ giày phụ, máy lọc nước đều nên dời đi chỗ khác.

Ở nhà ống ba bốn tầng, chiếu nghỉ là khoảng sàn phẳng hiếm hoi giữa hai tầng, nên rất hay bị dùng làm chỗ "để tạm" mọi thứ đang trên đường lên hoặc xuống. Mục từ này nói rõ chiếu nghỉ dùng để làm gì, đo phần cần giữ trống thế nào, món nào đặt được, món nào không, và vì sao nhà có người lớn tuổi, trẻ nhỏ cần khắt khe hơn.

Chiếu nghỉ dùng để làm gì

Chiếu nghỉ là khoảng sàn phẳng ở chỗ cầu thang đổi hướng hoặc chia đôi một vế thang dài. Nó có hai việc: cho người đi thang dừng lại nghỉ chân, và cho người xoay người đổi hướng an toàn. Khi bê đồ cồng kềnh như nệm, tủ nhỏ, máy giặt lên tầng, chiếu nghỉ còn là chỗ để xoay đồ qua góc thang.

Cả ba việc đó đều cần sàn trống. Một người lớn tuổi lên tới chiếu nghỉ hơi thở dốc cần chỗ đứng vững, có thể vịn tường. Một đứa trẻ chạy xuống cần chỗ xoay người mà không va vào vật gì. Hai người bê tấm nệm cần cả chiều rộng chiếu nghỉ để quay đầu nệm. Mỗi món đồ đặt lên chiếu nghỉ đều lấy đi một phần của những việc ấy.

Trong tình huống có sự cố như cháy, mất điện ban đêm, cầu thang là đường duy nhất nối các tầng ở phần lớn nhà ống. Người đi trong khói hay trong bóng tối thường lần theo tường và tay vịn. Đồ để trên chiếu nghỉ, nhất là đồ thấp như giỏ, chậu, dép, trở thành chướng ngại vật đúng vào lúc người ta nhìn kém nhất.

Vì thế cách nhìn đúng là coi chiếu nghỉ như một phần của lối đi, chỉ có thêm chút diện tích để trang trí nhẹ, chứ không phải một căn phòng mini để chứa đồ.

Đo phần chiếu nghỉ cần giữ trống

Trước khi quyết định đặt gì, hãy đo để biết phần nào là đường đi, phần nào còn thừa. Làm như sau:

  1. Đo bề rộng vế thang đi lên và vế thang đi xuống, tính từ tay vịn tới tường. Ở nhà ống, con số này thường trong khoảng 0,8–1,1 m, nhưng mỗi nhà một khác.
  2. Trên mặt chiếu nghỉ, đánh dấu bằng băng dính giấy một dải trống nối liền hai vế thang, rộng ít nhất bằng vế thang hẹp hơn.
  3. Đánh dấu thêm phần sàn người đi thang hay xoay người, thường là góc trong của chiếu nghỉ, gần tay vịn.
  4. Đo phần còn lại sát tường ngoài dải đã đánh dấu; đây là phần duy nhất có thể đặt đồ.
  5. Đứng ở bậc trên cùng và bậc dưới cùng nhìn vào chiếu nghỉ; vật đặt ở đâu dễ bị đá phải khi bước xuống thì loại vị trí đó.
  6. Thử bê một vật lớn tưởng tượng, ví dụ hai người khiêng một tấm ván dài, xem có xoay qua được không nếu đặt đồ ở phần còn lại.

Với nhiều chiếu nghỉ nhà ống, sau khi đo theo cách này, phần còn lại chỉ là một dải hẹp sát tường, sâu chừng hai ba chục phân, có khi không còn gì. Đó là kết quả bình thường; nó cho biết chiếu nghỉ nhà bạn đã được thiết kế vừa khít cho việc đi lại, không có chỗ thừa để cất đồ.

Những món có thể đặt trên chiếu nghỉ

Nếu sau khi đo vẫn còn phần trống sát tường, có thể cân nhắc những món sau, với điều kiện chúng không nhô vào dải lối đi:

  • Kệ treo tường nông, sâu khoảng 15–20 cm, đặt cao hơn tầm hông để không ai va vào. Trên kệ chỉ đặt vài món nhẹ, không dễ rơi.
  • Một chậu cây nhỏ đặt trong góc ngoài, có đĩa lót chống tràn nước. Cây cần nắng thì chỉ hợp với chiếu nghỉ có cửa sổ.
  • Đèn ngủ cắm tường hoặc đèn cảm biến giúp chiếu sáng bậc thang ban đêm. Đây là món có ích nhất có thể đặt ở chiếu nghỉ.
  • Tranh ảnh, khung ảnh treo tường ở độ cao tầm mắt, treo chắc chắn, không lồi ra nhiều.
  • Một chiếc ghế đẩu nhỏ cho người lớn tuổi ngồi nghỉ, chỉ khi chiếu nghỉ đủ rộng thật sự, và ghế đặt sát góc ngoài.

Mỗi chiếu nghỉ chỉ nên chọn một hai món trong danh sách trên, không nên đặt tất cả. Tiêu chí kiểm nhanh: đi xuống thang lúc tắt đèn, chỉ có ánh sáng đèn ngủ, mà không chạm vào món gì thì đạt.

Những món nên dời khỏi chiếu nghỉ

Giỏ quần áo, túi đồ chờ mang lên. Đây là món phổ biến nhất. Giỏ đặt "tạm" ở chiếu nghỉ để lần sau đi lên tiện tay mang theo, nhưng lần sau thường quên. Thay vào đó, đặt một giỏ chờ ở chân thang tầng dưới, sát tường ngoài lối đi, và mỗi lần lên tầng mang theo.

Tủ giày, kệ giày phụ. Một số nhà đặt kệ giày ở chiếu nghỉ cho các thành viên ở tầng trên. Kệ giày làm hẹp chiếu nghỉ, giày dép dễ rơi xuống bậc thang, và mùi giày lan vào cầu thang. Giày dép nên cất ở lối vào hoặc ngay trong phòng.

Máy lọc nước, quạt, đồ điện. Đồ điện cần ổ cắm, dây điện dễ vướng chân. Đồ có nước như máy lọc nước có thể rò ra làm sàn chiếu nghỉ trơn, đúng chỗ người xoay người.

Thùng đồ, hộp carton, bao gạo. Đồ nặng đặt ở chiếu nghỉ chỉ chờ đến lúc có người vấp vào. Hộp giấy cũng là đồ dễ bắt lửa nằm giữa đường thoát.

Chậu cây lớn, bình hoa đứng cao. Chậu nặng khó dời khi cần bê đồ, bình cao dễ đổ khi trẻ chạy qua. Cây trên chiếu nghỉ chỉ nên là chậu nhỏ, nhẹ.

Đồ thờ cúng chuyển chỗ tạm. Dịp sửa nhà hay dọn dẹp, đồ thờ đôi khi được để tạm ở chiếu nghỉ. Để tôn trọng đồ thờ và tránh đổ vỡ, nên dành chỗ tạm ở một mặt bàn hoặc ngăn tủ trong phòng, không đặt trên sàn lối đi.

Chiếu nghỉ có cửa sổ và chiếu nghỉ tối

Chiếu nghỉ có cửa sổ trông hấp dẫn để biến thành góc đọc sách hay góc cây. Ánh sáng ở đây tốt, nhưng cũng có những điều cần lưu ý. Cửa sổ chiếu nghỉ thường ở độ cao thấp so với mặt sàn chiếu nghỉ, nếu đặt ghế hay kệ dưới cửa sổ, trẻ nhỏ có thể trèo lên. Ở tầng cao, cửa sổ chiếu nghỉ cần có chấn song hoặc khoá hạn chế độ mở nếu nhà có trẻ.

Bậu cửa sổ chiếu nghỉ đôi khi được dùng làm kệ. Món đặt trên bậu cửa nên nhẹ và không dễ rơi ra ngoài; chậu cây trên bậu cần có đĩa và nên được cố định nếu cửa sổ hay mở. Đồ đặt sát kính chịu nắng gắt cũng mau phai màu, nhựa giòn nhanh.

Ngược lại, chiếu nghỉ tối, không cửa sổ, là trường hợp phổ biến ở nhà ống giữa phố. Ở đây ưu tiên số một là ánh sáng, không phải đồ trang trí. Một đèn tường hoặc đèn cảm biến chiếu xuống mặt bậc giúp người đi lên nhìn rõ chỗ đổi hướng. Nếu muốn lắp đèn nối điện cố định, nhờ thợ điện; nếu không, đèn dùng pin có cảm biến là cách đơn giản.

Dù sáng hay tối, sàn chiếu nghỉ nên được giữ khô. Đừng để chậu cây tưới nước tràn, đừng phơi khăn ướt trên tay vịn ngay chiếu nghỉ. Sàn chiếu nghỉ ướt là bẫy trượt chân đúng tại chỗ người ta xoay người.

Bảng kiểm nhanh cho chiếu nghỉ

Có thể in bảng này ra hoặc chép vào điện thoại, mỗi tháng đứng ở chiếu nghỉ kiểm một lượt. Chỉ cần một ô "chưa đạt" là đủ lý do để dọn.

Câu hỏiĐạt khiNếu chưa đạt
Dải lối đi nối hai vế thang có trống không?không có vật gì trên dải đã đánh dấudời ngay vật đó lên tầng hoặc xuống tầng
Có món nào thấp hơn đầu gối nằm gần mép bậc?không cóchuyển lên kệ treo hoặc dời đi
Kệ treo, khung ảnh có chắc không?lay nhẹ không rung, không nghiêngbắt lại vít hoặc tháo xuống
Sàn chiếu nghỉ có khô, không trơn?khô, không có nước tràn hay bụi trơnlau, kiểm tra chậu cây, đĩa lót
Ban đêm có đủ sáng không?nhìn rõ mép bậc khi chỉ bật đèn ngủthêm đèn cảm biến hoặc đổi vị trí đèn
Hai người có bê được vật dài qua không?xoay được mà không phải dời đồbớt đồ cho tới khi xoay được

Bảng kiểm này cũng hữu ích trước những dịp có người lạ trong nhà như thợ đến sửa, khách đông dịp lễ, hay khi chuẩn bị chuyển đồ lên xuống các tầng.

Nhà có người lớn tuổi và trẻ nhỏ

Người lớn tuổi lên xuống cầu thang chậm, hay dừng lại ở chiếu nghỉ để thở, thường bám tường hoặc tay vịn. Với họ, chiếu nghỉ trống là chỗ an toàn nhất của cả cầu thang. Đồ đặt ở chiếu nghỉ, đặc biệt sát tay vịn, có thể khiến họ phải buông tay vịn để tránh, đó là thời điểm dễ ngã nhất. Nếu nhà có người già, có thể cân nhắc thêm tay vịn phía tường, việc lắp đặt nên nhờ thợ.

Trẻ nhỏ thì ngược lại: chạy nhanh, ít nhìn chân, và hay coi chiếu nghỉ là chỗ ngồi chơi. Đồ đặt ở chiếu nghỉ dễ bị trẻ kéo, đẩy, trèo lên. Nhà có trẻ dưới khoảng sáu tuổi thường nên có chắn cầu thang ở đầu và chân thang, và chiếu nghỉ càng ít đồ càng tốt.

Một điểm hay bị bỏ qua là dép đi trong nhà. Người lớn tuổi đi dép trên cầu thang thường có nguy cơ trượt cao hơn. Đừng để thói quen cởi dép để lại ở chiếu nghỉ, vì dép nằm đó còn nguy hiểm hơn khi người khác đi qua.

Nếu trong nhà có người dùng gậy hay khung tập đi, chiếu nghỉ cần thêm chỗ cho dụng cụ đó. Lúc này dải lối đi nên rộng hơn mức đã đánh dấu ban đầu, và gần như mọi món đồ đặt trên chiếu nghỉ đều nên dời đi.

Câu hỏi thường gặp

Chiếu nghỉ rộng có làm góc làm việc nhỏ được không?

Nếu chiếu nghỉ thật sự rộng hơn hẳn bề rộng vế thang, có thể đặt một bàn treo tường gập được, sát tường ngoài lối đi. Khi không dùng thì gập lại. Ghế ngồi không nên để lại trên chiếu nghỉ, và dây điện máy tính không được vắt ngang lối đi.

Có nên đặt tủ sách trên chiếu nghỉ không?

Tủ sách đứng sâu thường lấn vào lối đi và có nguy cơ lật nếu không bắt vít vào tường. Nếu muốn có sách ở cầu thang, kệ treo nông trên tường dọc thang hoặc ở chiếu nghỉ an toàn hơn. Sách nặng nên để ở kệ thấp, gần sàn tầng.

Ánh đèn ở chiếu nghỉ nên chiếu thế nào?

Nên chiếu xuống mặt bậc và mép bậc, không chiếu thẳng vào mắt người đi lên. Ánh sáng đủ để nhìn rõ chỗ đổi hướng là quan trọng nhất. Đèn cảm biến chuyển động giúp bật tự động khi có người đi qua ban đêm mà không phải tìm công tắc.

Chiếu nghỉ có cửa sổ thì có nên phơi đồ ở đó không?

Không nên. Đồ phơi ở chiếu nghỉ nhỏ nước xuống sàn và bậc thang, gây trơn, đồng thời che bớt ánh sáng và gió. Phơi đồ nên ở ban công, sân thượng hoặc khu giặt phơi; chiếu nghỉ chỉ để lấy sáng và thoáng khí cho cầu thang.

Nhà thuê thì có nên khoan tường chiếu nghỉ để treo kệ không?

Nên hỏi chủ nhà trước khi khoan. Nếu không được khoan, có thể bỏ kệ và chỉ dùng đèn cảm biến dùng pin, hoặc chọn móc dán chịu lực cho khung ảnh nhẹ. Đồ có trọng lượng không nên treo bằng móc dán ở cầu thang vì rơi xuống sẽ nguy hiểm.

Bê đồ lớn qua chiếu nghỉ cần chuẩn bị gì?

Dọn trống hoàn toàn chiếu nghỉ, gỡ khung ảnh, kệ treo tạm thời nếu vướng. Đo trước kích thước món đồ và chiều rộng chiếu nghỉ, bọc góc đồ để không trầy tường. Luôn có một người đi phía dưới đỡ và một người dẫn hướng, bê chậm, không vội.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138